ΔΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΝΕΥΡΟΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΤΗ ΘΥΡΕΟΕΙΔΕΚΤΟΜΗ-ΠΟΥ
ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ Η ΑΛΗΘΕΙΑ;
Η διεγχειρητική νευροπαρακολούθηση (Intraoperative Neuromonitoring, IONM) έχει προταθεί τα
τελευταία χρόνια σαν ένας τρόπος για να επιτευχθεί μείωση της πιθανότητας
πρόκλησης βλάβης των παλίνδρομων λαρυγγικών νεύρων (Recurrent Laryngeal Nerves, RLNs)(που ελέγχουν την κινητικότητα των
φωνητικών χορδών, δηλαδή πρακτικά τη λειτουργία της παραγωγής της φωνής
[φώνησης]). H IONM παρουσιάζεται σχεδόν σταθερά στον έντυπο και ηλεκτρονικό
τύπο, αλλά και σε διαφημιστικές επαγγελματικές καταχωρήσεις, σαν ένα ιδιαίτερα
σημαντικό και τεχνολογικά εντυπωσιακό βοήθημα στις επεμβάσεις θυρεοειδεκτομής,
που διασφαλίζει την διατήρηση της ακεραιότητας των RLNs.
Είναι πράγματι έτσι;
Σε ακαδημαϊκό επίπεδο, υπάρχει ένα σημαντικό κενό στις
μελέτες που αναφέρονται στην αξία της ΙΟΝΜ. Το σημαντικό κενό αυτό αφορά την
ιδιαίτερα προβληματική (από άποψη επιστημονικής μεθοδολογίας) ποιότητα των
μελετών αυτών, γεγονός που εξηγεί και τα
εν πολλοίς αντικρουόμενα αποτελέσματα των μελετών αυτών όταν επιχειρείται
σύγκριση της ΙΟΝΜ σε σχέση με την οπτική αναγνώριση και προστασία των RLNs. Και όταν αναφερόμαστε
σε μελέτες εν προκειμένω δεν αναφερόμαστε σε παρουσιάσεις της εμπειρίας ενός κέντρου
με μικρότερο ή μεγαλύτερο αριθμό ασθενών, αλλά σε συστηματικές αναλύσεις (reviews) και μετααναλύσεις.
Οι συστηματικές αυτές αναλύσεις – μετααναλύσεις προσφέρουν τα πιο σοβαρά και
αξιόπιστα επιστημονικά δεδομένα, βάσει των οποίων διαμορφώνεται η κλινική
πράξη. Πολύ πρόσφατα, δημοσιεύθηκε ένα ιδιαίτερα σημαντικό άρθρο (JAMA Otolaryngology-Head and Neck Surgery, 2019) στο oποίο περιλήφθηκαν όλες οι
σχετικές με την ΙΟΝΜ συστηματικές αναλύσεις/μετααναλύσεις από τον Ιανουάριο
1968 μέχρι και τις 30 Ιουνίου 2018 (συνολικά 13 στον αριθμό). Στο άρθρο αυτό
εξετάσθηκαν: η μεθοδολογία της κάθε συστηματικής ανάλυσης/μεταανάλυσης, η
στατιστική επεξεργασία των δεδομένων, η διατύπωση των συμπερασμάτων, η
ετερογένεια των μελετών, οι προκαταλήψεις των ερευνητών (publication bias), η ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΑΠΟ
ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ Ή ΑΛΛΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ (!!!,
ιδιαίτερα σημαντική παράμετρος, για ευνόητους λόγους), τα πιθανά
αντικρουόμενα συμφέροντα (conflict of interest)
και άλλες παράμετροι. Η ποιότητα της επιστημονικής μεθοδολογίας όλων αυτών των
συστηματικών αναλύσεων – μετααναλύσεων μετρήθηκε από δύο ανεξάρτητους ερευνητές
χρησιμοποιώντας το εργαλείο AMSTAR2
(A Measurement Tool to Assess Systemic Reviews). Το συμπέρασμα της
ιδιαίτερα ενδιαφέρουσας αυτής μελέτης (JAMA Otolaryngol Head Neck Surg 2019) ήταν ότι τα αποτελέσματα
των 13 αυτών συστηματικών αναλύσεων –μετααναλύσεων είναι αντικρουόμενα και ότι
οι 13 αυτές μελέτες πάσχουν από πολύ σημαντικά κενά όσον αφορά την μεθοδολογία
και τον επιστημονικό σχεδιασμό. Τονίζεται ιδιαίτερα στο τέλος της μελέτης αυτής
ότι οι συστηματικές αναλύσεις – μετααναλύσεις θα πρέπει να βασίζονται σε
μεθοδολογικά standards και να είναι προσεκτικά σχεδιασμένες προκειμένου να ανταποκριθούν
στον ρόλο τους και να προσφέρουν χρήσιμες πληροφορίες που θα μπορούσαν να
εφαρμοστούν στην κλινική πράξη και ενδεχομένως να αλλάξουν τις πρακτικές στην
άσκηση της χειρουργικής.
Το συμπέρασμα είναι ότι η ενθουσιώδης υποστήριξη της ΙΟΝΜ σε
όλες τις επεμβάσεις θυρεοειδούς – παραθυρεοειδών δεν φαίνεται να βασίζεται σε
ιδιαίτερα αξιόπιστα επιστημονικά δεδομένα. Όπως σε όλους τους τομείς της
ιατρικής, δεν θα πρέπει να παραβλέπεται και ο ρόλος της διαφήμισης ενός
προϊόντος της ιατρικής βιομηχανίας αλλά και του γιατρού που το χρησιμοποιεί.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου